کولت کرس (Colette Kress)، مدیرعامل موقت انویدیا (Nvidia)، سهشنبه گفت این شرکت دیگر تراشههای H200 را در چین نمیفروشد و به این ترتیب از حلقهای بحثبرانگیز در ممنوعیت فروش تراشههای پیشرفته آمریکا به چین کنار میکشد.
دسترسی چین به شتابدهندههای پیشرو هوش مصنوعی، در نخستین تماس درآمدی شرکت پس از کنارهگیری جنسن هوانگ (Jensen Huang)، مدیرعامل و همبنیانگذار آن در هفته گذشته، موضوعی مهم بود. این افشا همزمان با اعلام انویدیا منتشر شد که میگوید کمیتهای در سطح هیئتمدیره برای نظارت بر سیاستهای امنیت ملی، رعایت مقررات کنترل صادرات و ریسکهای تجارت جهانی تشکیل میدهد.
معامله فروش تراشههای H200 در چین را هوانگ و دونالد ترامپ (Donald Trump)، رئیسجمهور آمریکا، ترتیب داده بودند. بر اساس این ترتیب، تراشهها باید از مسیر آمریکا ارسال میشدند تا دولت بتواند ۲۵ درصد تعرفه بگیرد.
این مسیر، تیزبینان ضدچین را خشمگین کرد؛ کسانی که میخواستند توان محاسباتی را از آزمایشگاههای چینی دریغ کنند و برتری آمریکا در هوش مصنوعی را حفظ کنند. اما هوانگ مدتها استدلال میکرد که رقابت آمریکا در چین اهمیت بیشتری دارد. او در آوریل به دوارکش پاتل (Dwarkesh Patel)، پادکستر، گفت: «واگذار کردن این بازار به صنعت فناوری آمریکا، خیانت به کشورمان است.»
کنارهگیری هوانگ — که بخشی از آن به رابطهای با مدیرعامل شرکتی مربوط بود که به قاچاق تراشه به چین تحت تحقیق است — با قوانین تازهای همزمان شد که دوشنبه اعلام شد و بر اساس آن، تراشههای پیشرفته آمریکایی از دادهسنترهای خارجی که به مشتریان چینی خدمات از راه دور میدهند، منع میشوند.
بانک سرمایهگذاری جفریز (Jefferies) پیشبینی کرد این قوانین ممکن است سال آینده بین ۴۴ تا ۶۲ میلیارد دلار از درآمد دادهسنتر انویدیا کم کند. کرس با اشاره به کنترلهای تازه صادرات گفت تقاضای انباشته و برآوردهنشده برای تراشههای پیشرفتهای مانند Vera Rubin باعث میشود این قوانین هیچ تأثیری بر درآمد کل شرکت نداشته باشد.
در بلندمدت، شرکت ممکن است مشتریان بالقوهای را در سنگاپور، مالزی، تایلند و اندونزی از دست بدهد. منتقدان وابستگی انویدیا به چین ادعا میکنند که تا ۲۰ درصد از درآمد این شرکت از تقاضای مرتبط با این کشور میآید — فروش سالانه زیرمجموعه سنگاپور آن در سال ۲۰۲۵ به ۱۰۴ میلیارد دلار رسید، پیش از آنکه انویدیا انتشار این ارقام را متوقف کند — اما این وضعیت قطعاً تغییر خواهد کرد.
حتی پیش از آنکه انویدیا تصمیم بگیرد ارسال H200 را متوقف کند، چین تا حد زیادی از پذیرش تحویل آنها خودداری کرده بود. به گفته جیکوب فلدگویز (Jacob Feldgoise)، پژوهشگر مرکز امنیت و فناوری نوظهور دانشگاه جورجتاون (Georgetown’s Center for Security and Emerging Technology)، دولت چین ترجیح میدهد تقاضا را به سمت صنعت تراشه داخلی کشور هدایت کند، حتی اگر کاربران بزرگ توان محاسباتی هوش مصنوعی تجهیزات همچنان برتر انویدیا را بخواهند.
در همین حال، آزمایشگاههای پیشرو هوش مصنوعی چین راههایی برای دسترسی به تراشههای انویدیا در جاهای دیگر پیدا میکنند. همه مدلهای پیشرو هوش مصنوعی چین نشانههایی از آموزش دیدن روی تراشههای Grace Blackwell انویدیا را نشان میدهند؛ تراشههایی که صادراتشان به چین ممنوع است.
این آموزش ممکن است در دادهسنترهایی بیرون از چین انجام شده باشد، اما فروش به این مراکز تحت قوانین تازه ممنوع خواهد شد. دن فیشر-اوونز (Dan Fisher-Owens)، وکیل کنترل صادرات، به TechCrunch گفت دادهسنترهای بزرگی که برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی مناسباند، اگر بخواهند تراشههای انویدیا بخرند، باید تأیید کنند که به هیچ مشتری چینی خدمات نمیدهند.
اگر نتوانند این تأییدیه را ارائه دهند، قوانین تازه ممکن است آنها را به سمت گزینههای دیگر تراشه سوق دهد و سهم بازار انویدیا را بیش از پیش کاهش دهد.
آرمان کریمی

سارا نادری
نگار رضایی